ไม่ใส่ PPE ผิดกฎหมายไหม? โทษปรับนายจ้าง-ลูกจ้าง

สรุปสั้น: พนักงานไม่ใส่ PPE ผิดกฎหมายไหม ใครต้องรับผิดชอบ

คำตอบ: มีโอกาสถือเป็นการฝ่าฝืนข้อกำหนดด้านความปลอดภัยในการทำงาน เมื่อองค์กรประเมินความเสี่ยง จัดหา PPE ที่เหมาะสม และอบรมการใช้งานแล้ว พนักงานมีหน้าที่ต้องปฏิบัติตาม

นายจ้างควร

• ประเมินความเสี่ยงของงานแต่ละพื้นที่
• จัดหา PPE ที่เหมาะสมให้ลูกจ้างฟรี ไม่หักเงินเดือน
• อบรมวิธีใช้ วิธีดูแล และความเสี่ยงหากไม่สวมใส่
• ตรวจสอบสภาพ PPE และติดตามการใช้งานจริงสม่ำเสมอ

ลูกจ้างต้อง

• ใช้ PPE ตามที่กำหนด
• ดูแลอุปกรณ์ให้พร้อมใช้งาน และแจ้งเมื่อชำรุด

ถ้าเกิดอุบัติเหตุ: ขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงแต่ละกรณี ถ้าบริษัทไม่ได้จัด PPE ให้ ความรับผิดชอบส่วนใหญ่มักตกอยู่ที่นายจ้าง ถ้าจัดให้ครบและมีหลักฐานการอบรม แต่พนักงานจงใจไม่สวม อาจมีผลต่อการพิจารณาความรับผิดชอบของลูกจ้าง องค์กรจึงควรมีนโยบาย PPE เอกสารการอบรม และบันทึกการตรวจสอบ

จัดหารองเท้าเซฟตี้ มอก. 523-2564 ให้พนักงานทั้งโรงงาน ทัก LINE ขอราคาส่ง

หลายองค์กรลงทุนด้านความปลอดภัยจำนวนมาก ไม่ว่าจะเป็นรองเท้าเซฟตี้ หมวกนิรภัย แว่นตานิรภัย หรืออุปกรณ์ป้องกันอันตรายส่วนบุคคล (PPE) อื่น ๆ แต่ปัญหาที่ยังพบได้บ่อยคือ พนักงานบางส่วนไม่สวมใส่อุปกรณ์ที่บริษัทจัดเตรียมให้

คำถามสำคัญคือ

หากพนักงานไม่ใส่ PPE จะถือว่าผิดกฎหมายหรือไม่ และใครต้องรับผิดชอบเมื่อเกิดอุบัติเหตุขึ้น?

บทความนี้ Safety JK จะอธิบายบทบาทของนายจ้าง ลูกจ้าง และแนวทางที่องค์กรควรดำเนินการเพื่อลดความเสี่ยงด้านความปลอดภัยและกฎหมาย

Table of Contents

PPE มีความสำคัญอย่างไร

PPE หรืออุปกรณ์ป้องกันอันตรายส่วนบุคคล เป็นด่านสุดท้ายในการป้องกันอันตรายจากการทำงาน

ตัวอย่าง PPE ที่พบได้บ่อย

รองเท้าเซฟตี้
หมวกนิรภัย
แว่นตานิรภัย
ถุงมือเซฟตี้
หน้ากากป้องกันฝุ่น
อุปกรณ์ป้องกันการได้ยิน

อ่านเพิ่มเติม

PPE คืออะไร? รู้จัก 8 ประเภทอุปกรณ์ป้องกันอันตรายส่วนบุคคล ที่โรงงานต้องมี [อัปเดต 2569]

และ

Checklist PPE ตามกฎหมายที่โรงงานต้องมี ปี 2569

พนักงานไม่ใส่ PPE ผิดกฎหมายหรือไม่

คำตอบคือ

มีโอกาสถือเป็นการฝ่าฝืนข้อกำหนดด้านความปลอดภัยในการทำงาน

เมื่อองค์กรได้ประเมินความเสี่ยง จัดหา PPE ที่เหมาะสม และมีการอบรมการใช้งานแล้ว พนักงานมีหน้าที่ต้องปฏิบัติตามมาตรการด้านความปลอดภัยที่องค์กรกำหนด

หากพนักงานจงใจไม่สวมใส่ PPE อาจส่งผลต่อ

ความปลอดภัยของตนเอง
ความปลอดภัยของเพื่อนร่วมงาน
ความรับผิดชอบทางวินัยภายในองค์กร

หน้าที่ของนายจ้างเกี่ยวกับ PPE

หลายองค์กรเข้าใจผิดว่าเพียงซื้อ PPE มาแจกก็เพียงพอแล้ว

ในความเป็นจริง นายจ้างควรดำเนินการดังนี้

1. ประเมินความเสี่ยงของงาน

แต่ละพื้นที่มีความเสี่ยงต่างกัน

เช่น

คลังสินค้า
โรงงานเหล็ก
งานเชื่อม
โรงงานอาหาร

2. จัดหา PPE ที่เหมาะสม

เช่น

รองเท้าเซฟตี้สำหรับโรงงาน

รองเท้าเซฟตี้ จากแบรนด์ SAFETY JK

3. อบรมพนักงาน

อธิบาย

วิธีใช้งาน
วิธีดูแลรักษา
ความเสี่ยงหากไม่สวมใส่

4. ตรวจสอบอย่างสม่ำเสมอ

ต้องมีการตรวจสภาพ PPE และติดตามการใช้งานจริง

อ่านเพิ่มเติม

อัปเดตกฎหมายความปลอดภัยในการทำงาน 2569 นายจ้างและลูกจ้างต้องรู้อะไรบ้าง

หน้าที่ของลูกจ้างเกี่ยวกับ PPE

ลูกจ้างมีหน้าที่

ใช้ PPE ตามที่กำหนด
ดูแลอุปกรณ์ให้อยู่ในสภาพพร้อมใช้งาน
แจ้งเมื่ออุปกรณ์ชำรุด
ปฏิบัติตามข้อกำหนดด้านความปลอดภัย

หากไม่ปฏิบัติตาม อาจเพิ่มความเสี่ยงต่ออุบัติเหตุและความเสียหายที่เกิดขึ้นกับตนเอง

หากเกิดอุบัติเหตุ ใครต้องรับผิดชอบ

คำตอบขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงของแต่ละกรณี

ตัวอย่าง

กรณีที่ 1

บริษัทไม่ได้จัด PPE ให้

ความรับผิดชอบส่วนใหญ่มักตกอยู่ที่นายจ้าง

กรณีที่ 2

บริษัทจัด PPE ให้ครบและมีหลักฐานการอบรม

แต่พนักงานจงใจไม่สวมใส่

อาจมีผลต่อการพิจารณาความรับผิดชอบของลูกจ้าง

ดังนั้นการมี

นโยบาย PPE
เอกสารการอบรม
บันทึกการตรวจสอบ

จึงมีความสำคัญอย่างมาก

วิธีทำให้พนักงานสวม PPE อย่างต่อเนื่อง

สร้างวัฒนธรรมความปลอดภัย

ไม่ใช่แค่การบังคับ

แต่ทำให้ทุกคนเข้าใจเหตุผล

เลือก PPE ที่เหมาะกับงาน

PPE ที่หนักหรือไม่สบาย

มักเป็นสาเหตุที่ทำให้พนักงานไม่อยากสวมใส่

ตรวจติดตามอย่างสม่ำเสมอ

หัวหน้างานควรมี Checklist ตรวจสอบประจำวัน

เลือกอุปกรณ์ที่มีคุณภาพ

โดยเฉพาะรองเท้าเซฟตี้ที่พนักงานต้องใส่ตลอดวัน

ดูสินค้า รองเท้าเซฟตี้ มาตรฐาน มอก.523-2564

คำถามที่พบบ่อย

หากพนักงานไม่ใส่ PPE บริษัทมีสิทธิ์ลงโทษหรือไม่

ขึ้นอยู่กับข้อบังคับการทำงานของแต่ละองค์กรและข้อกำหนดด้านความปลอดภัยที่ประกาศใช้อย่างชัดเจน

PPE ชำรุดต้องเปลี่ยนเมื่อใด

ควรเปลี่ยนทันทีเมื่อไม่สามารถป้องกันอันตรายได้ตามมาตรฐาน

รองเท้าเซฟตี้จำเป็นสำหรับทุกงานหรือไม่

ไม่จำเป็นทุกงาน แต่จำเป็นสำหรับงานที่มีความเสี่ยงจากวัตถุตกหล่น การลื่น หรือการกระแทก

จป ควรตรวจ PPE บ่อยแค่ไหน

ควรตรวจตามรอบการใช้งานและความเสี่ยงของแต่ละพื้นที่

สรุป

การจัดหา PPE เป็นหน้าที่สำคัญของนายจ้าง แต่การใช้งาน PPE อย่างถูกต้องเป็นหน้าที่ร่วมกันของทั้งองค์กรและพนักงาน

การมีอุปกรณ์ที่เหมาะสม การอบรม และการติดตามผลอย่างต่อเนื่อง จะช่วยลดอุบัติเหตุและสร้างวัฒนธรรมความปลอดภัยที่ยั่งยืนในองค์กร

บทความที่เกี่ยวข้อง

Checklist PPE ตามกฎหมายที่โรงงานต้องมี

ต้องการคำแนะนำในการเลือกรองเท้าเซฟตี้สำหรับพนักงาน?

ดูรายการสำหรับหน้างานเพิ่มเติมได้ที่ อุปกรณ์ PPE สำหรับโรงงาน

PPE ตามกฎหมาย โรงงานต้องมีอะไรบ้าง? นายจ้างต้องจัดหาให้ฟรี

ตามกฎหมายความปลอดภัยแรงงานของไทย (พ.ร.บ. ความปลอดภัย อาชีวอนามัยฯ พ.ศ. 2554 และประกาศกระทรวงแรงงานปี 2569) นายจ้างต้องจัดหา PPE ให้ลูกจ้างฟรีตามลักษณะความเสี่ยงของงาน ไม่สามารถหักเงินเดือนเพื่อค่า PPE ได้

PPE พื้นฐานที่โรงงานต้องมี

รองเท้าเซฟตี้ มอก. 523-2564 — สำหรับงานที่มีวัตถุตกกระแทก พื้นลื่น สารเคมี (ดูรุ่นทั้งหมด)
หมวกเซฟตี้ มอก. 368-2562 — สำหรับงานก่อสร้าง โรงงาน งานที่มีวัตถุตกจากที่สูง (ดูรุ่น)
ถุงมือนิรภัย (EN 388) — สำหรับงานสัมผัสของมีคม สารเคมี ไฟฟ้า
แว่นนิรภัย — สำหรับงานที่มีเศษวัสดุกระเด็น
ที่อุดหู / ที่ครอบหู — สำหรับพื้นที่เสียงดังเกิน 85 dB
เข็มขัดนิรภัย — สำหรับงานบนที่สูง
หน้ากากกันฝุ่น/สารเคมี — ตามประเภทสารที่สัมผัส

บทลงโทษ ถ้านายจ้างไม่จัด PPE ให้ลูกจ้าง

ตาม พ.ร.บ. ความปลอดภัยฯ มาตรา 63 นายจ้างที่ไม่จัดหาหรือให้ลูกจ้างใช้ PPE โทษปรับสูงสุด 400,000 บาท หรือหากเกิดอุบัติเหตุถึงชีวิต โทษปรับและจำคุกตามความรุนแรง

ต้องการPPE ครบชุดสำหรับพนักงานพร้อมใบเสนอราคาสำหรับองค์กร? ทัก LINE Safety JK หรือกรอกฟอร์ม